Θεσσαλία

Μεταπτυχιακά γιαλαντζί (από Ιταλία μέσω …Καρδίτσας) για εκπαιδευτικούς

To ρεπορτάζ που φιλοξενεί το kosmoslarissa.gr προέρχεται από το συνδρομητικό σάιτ Inside Story και είναι εξαιρετικά γραμμένο από την δημοσιογράφο Εύα Παπαδοπούλου. Επιπλέον έχει και θεσσαλικό ενδιαφέρον. Ο παραπάνω τίτλος είναι δικός μας, ενώ ο αρχικός τίτλος είναι “Με τα φτερά του Pegaso”.

Μία βιομηχανία εύκολων πτυχίων που «πέταξε» από την Ιταλία για να προσγειωθεί στο ελληνικό σύστημα πρόσληψης εκπαιδευτικών. Πόσο εύκολο είναι να αγοράσει κανείς ένα μεταπτυχιακό με ιμιτασιόν εξετάσεις;

“Για την Τόνια, η «πληροφόρηση» ήρθε σχεδόν τυχαία. Συνάδελφοί της στο γυμνάσιο όπου έκανε πέρυσι την πρακτική της άσκηση, της αποκάλυψαν πως θα μπορούσε άκοπα, γρήγορα και με εγγυημένη επιτυχία να αποκτήσει ένα δεύτερο μεταπτυχιακό και πιστοποιητικό γλωσσομάθειας. Το σημαντικότερο; Με τη σωστή διαμεσολάβηση, δεν θα χρειαζόταν να διαβάσει ούτε μία σελίδα. «Μην είσαι χαζή, έτσι το κάνουν όλοι» ήταν η προτροπή συναδέλφων εκπαιδευτικών, οι οποίοι στον ανταγωνιστικό στίβο της εκπαίδευσης για τη μονιμοποίηση είχαν ήδη «σκαρφαλώσει» στους πίνακες κατάταξης, εξασφαλίζοντας μια θέση στο δημόσιο σχολείο. Ο δρόμος ήταν ανορθόδοξος, αλλά τυπικά νόμιμος: εξ αποστάσεως μεταπτυχιακά, από πανεπιστήμια του εξωτερικού, κυρίως της νότιας Ιταλίας, που λειτουργούν –συχνά αποκλειστικά– ψηφιακά.

Η Τόνια είχε μόλις ολοκληρώσει ένα μεταπτυχιακό στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής. Στο πλαίσιό του είχε κάνει πρακτική σε δημόσιο σχολείο στον Άλιμο και πλέον αναζητούσε το επόμενο μεταπτυχιακό – εκείνο που θα της εξασφάλιζε τα πολυπόθητα μόρια, προκειμένου να διεκδικήσει μια θέση στο δημόσιο σχολείο τα επόμενα χρόνια.

Ξεκίνησε, λοιπόν, η επικοινωνία της με εκπαιδευτικά κέντρα, σε αναζήτηση του προγράμματος που θα παρακολουθούσε. Άλλοτε με υπαινιγμούς και άλλοτε προτείνοντας την ασφάλεια μιας δια ζώσης συνάντησης, οι γραμματείς των γραφείων υπαινίσσονταν πως το «σίγουρο αποτέλεσμα» των μεταπτυχιακών που διαφήμιζαν, συνοδευόταν από πολλές «διευκολύνσεις». Όλα, πάντως, θα γίνονταν από την άνεση του σπιτιού της. Παρά τους ενδοιασμούς, βρέθηκε ένα βήμα πριν επιλέξει τον εύκολο δρόμο.

Τότε ήταν που ένας συνομιλητής της από φροντιστήριο με έδρα την Πάτρα, με εμφανή αλαζονεία, της είπε χωρίς περιστροφές στην άλλη μεριά της τηλεφωνικής γραμμής: «Έλα ρε, έχω διορίσει κόσμο και κοσμάκη. Έχεις τα λεφτά; Θα σου πάρω το χαρτί».

Δίκτυο απατηλών μορίων

Αυτό είναι το νέο παρεμπόριο των εξ αποστάσεως μεταπτυχιακών· μια αγορά που ανθεί σε άμεση συνάρτηση με το σύστημα διορισμών, σε μια περίοδο όπου οι εκπαιδευτικοί κάνουν αγώνα δρόμου για τη συγκέντρωση μορίων μέσω τίτλων, σεμιναρίων, επιμορφώσεων και πιστοποιητικών γλωσσομάθειας. Γύρω στήνεται ένα ολόκληρο δίκτυο «διαμεσολαβητών», που υπόσχεται μοριοδότηση και ταχεία άνοδο στους πίνακες της ειδικής και γενικής εκπαίδευσης – και πολλές φορές διεκπεραιώνει για σένα το μεταπτυχιακό έναντι αμοιβής, εγείροντας προφανή ερωτήματα για τη διαφάνεια αλλά και την ακεραιότητα της ακαδημαϊκής διαδικασίας σε βάρος των υπόλοιπων υποψηφίων.

Συλλέξαμε μαρτυρίες εκπαιδευτικών, διορισμένων και αναπληρωτών, ακαδημαϊκών, όπως και επιστημονικών και συνδικαλιστικών εκπροσώπων, οι οποίοι μας εξήγησαν ότι πρόκειται για μία αγορά τόσο εκτεταμένη, που δεν θα ήταν δύσκολο να μάθουμε λεπτομέρειες. Το σύστημα των επ’ αμοιβή μεταπτυχιακών με εικονικές εξετάσεις και επί πληρωμή εργασίες διαπιστώσαμε πως είναι σαν αυτό που λέμε «ο κόσμος το ΄χει τούμπανο κι εμείς κρυφό καμάρι». Είτε σε διαδικτυακές ομάδες στα social media είτε από στόμα σε στόμα, οι πληροφορίες για το πώς να αποκτήσει κανείς αβίαστα ένα μεταπτυχιακό ταξιδεύουν γρήγορα.

Εκεί που συνέκλιναν οι περισσότερες μαρτυρίες ήταν στο γεγονός ότι τα πανεπιστήμια με τη μεγαλύτερη απήχηση είναι αυτά της Ιταλίας, που παρέχουν μονοετή μεταπτυχιακά. Δέλεαρ αποτελεί το γεγονός ότι τα μεταπτυχιακά όχι μόνο έχουν την ίδια ακριβώς ισχύ με αυτά της Ελλάδας, αλλά αποδίδουν τη μέγιστη μοριοδότηση σε επίπεδο C2 Proficiency της ιταλικής γλώσσας (επτά επιπλέον μόρια). Ο λόγος; Βάσει ευρωπαϊκής νομοθεσίας, οι υποψήφιοι που υλοποιούν σπουδές σε χώρα και σε γλώσσα πέραν της μητρικής τους, αυτόματα κατοχυρώνουν και το ύψιστο επίπεδο γλωσσομάθειας.

Αν τα επτά μόρια ακούγονται ήσσονος σημασίας δεν είναι, σημειώνουν αναπληρωτές εκπαιδευτικοί στους οποίους απευθυνθήκαμε. Είναι κριτήριο που μπορεί πραγματικά να εκτοξεύσει έναν υποψήφιο που θέλει να προλάβει μία προκήρυξη στον πίνακα εκπαιδευτικών. Στην πορεία, άλλοι εκπαιδευτικοί χάνουν τη σειρά προτεραιότητας στους πίνακες κατάταξης, οι οποίοι μετά «κλειδώνουν», αφήνοντας «εκτός» όσους δεν συμπεριληφθούν σε αυτούς.

Το πιο ευρέως διαδεδομένο μεταξύ εκπαιδευτικών και πολυδιαφημισμένο από ιδιωτικούς εκπαιδευτικούς φορείς είναι το εξής ένα: το Ψηφιακό Πανεπιστήμιο Pegaso με έδρα τη Νάπολη, που προσφέρει εξ αποστάσεως μεταπτυχιακά και συγκαταλέγεται στο ελληνικό Μητρώο

National Registry of Foreign Recognized Higher Education Institutes | DOATAP Αναγνωρισμένων Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων Αλλοδαπής, δημοσιευμένο στην επίσημη ιστοσελίδα του ΔΟΑΤΑΠ.

Απευθυνθήκαμε τηλεφωνικά ως ενδιαφερόμενοι σε εκπαιδευτικούς φορείς πανελλαδικά και πράγματι δεν δυσκολευτήκαμε καθόλου να πάρουμε μία «προσφορά».

Γιαλαντζί μεταπτυχιακό: 3.200 ευρώ

Στις 19 Δεκεμβρίου επικοινωνήσαμε τηλεφωνικά με την ελληνική εταιρεία PegasoHellas, υποδυόμενοι ενδιαφερόμενους υποψήφιους φοιτητές. Πρόκειται για εκπαιδευτικό φορέα με έδρα την Καρδίτσα και υποκατάστημα στην Αθήνα, ο οποίος προωθεί εξ αποστάσεως προπτυχιακά, μεταπτυχιακά και διδακτορικά προγράμματα.

Η διαφημιζόμενη συνεργασία του PegasoHellas με Ιταλικά Πανεπιστήμια.
Η διαφημιζόμενη συνεργασία του PegasoHellas με ιταλικά πανεπιστήμια.

Κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής κλήσης διάρκειας περίπου έξι λεπτών, εκπρόσωπος της PegasoHellas μας παρουσίασε τη διάρκεια του μεταπτυχιακού προγράμματος, τον αριθμό και τη φύση των παραδοτέων εργασιών, καθώς και τη διαδικασία των τελικών εξετάσεων, προκειμένου να ολοκληρωθεί επιτυχώς μεταπτυχιακό πρόγραμμα του ιδιωτικού ιταλικού πανεπιστημίου Pegaso, μαζί με την απόκτηση πιστοποιητικού ιταλικής γλώσσας επιπέδου C2.

Όπως μας εξηγήθηκε, το μεταπτυχιακό χαρακτηρίζεται ως μονοετές, ωστόσο διαρκεί συνολικά οκτώ μήνες (ακαδημαϊκό έτος) και οι εγγραφές παραμένουν ανοιχτές καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Αναγνωρίζεται βέβαια από το υπουργείο Παιδείας. Η τελική εξέταση απαιτεί φυσική παρουσία σε εκπαιδευτικό κέντρο της PegasoHellas, είτε στην Καρδίτσα είτε στην Αθήνα, και πραγματοποιείται μέσω υπολογιστή. Οι ενδιάμεσες εργασίες έχουν τη μορφή τεστ πολλαπλής επιλογής, τα οποία συμπληρώνονται αφού ο φοιτητής παρακολουθήσει συγκεκριμένα ασύγχρονα βίντεο του ιταλικού πανεπιστημίου. Η ίδια μορφή εξέτασης ισχύει και για την τελική αξιολόγηση: τριάντα ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής στην ιταλική γλώσσα διάρκειας περίπου 30 λεπτών. Το συνολικό κόστος του προγράμματος ανέρχεται σε 2.800 ευρώ.

«Αν εσείς ωστόσο επιθυμείτε να αναλάβουμε εξ ολοκλήρου τη διεκπεραίωση των μεταπτυχιακών προγραμμάτων, μπορούμε» συμπλήρωσε με νόημα η συνομιλήτριά μας. Σε αυτήν την περίπτωση, όπως μας διευκρίνισε, προβλέπεται επιπλέον χρέωση 400 ευρώ, ανεβάζοντας το συνολικό κόστος για ένα παιδαγωγικό πρόγραμμα του πανεπιστημίου Pegaso στα 3.200 ευρώ. «Όλα με αποδείξεις, φυσικά» πρόσθεσε.

dfd
Πάνω αριστερά, το παλιό λογότυπο του ιταλικού πανεπιστημίου. Πάνω δεξιά, το λογότυπο της PegasoHellas. Κάτω, το νέο λογότυπο του ιταλικού πανεπιστημίου.

Σε διευκρινιστική ερώτησή μας σχετικά με το πώς διασφαλίζεται η επιτυχία στις τελικές εξετάσεις, δεδομένου ότι απαιτείται φυσική παρουσία, η απάντηση ήταν καθησυχαστική: «Θα γίνει ταυτοποίηση με το πρόσωπό σας, θα φαίνεστε στην κάμερα». Ωστόσο, όπως συμπλήρωσε, στην περίπτωση που η PegasoHellas αναλάβει τη «διεκπεραίωση», «δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας».

Η PegasoHellas δεν είναι η μοναδική εταιρεία που προσεγγίσαμε στο πλαίσιο του ρεπορτάζ. Ωστόσο, ανάμεσα στις εταιρείες που καλέσαμε ως ενδιαφερόμενοι, ήταν η μόνη που χωρίς υπεκφυγές δήλωσε μέσω τηλεφώνου πρόθυμη να βοηθήσει στη «διεκπεραίωση» μεταπτυχιακού προγράμματος του πανεπιστημίου Pegaso έναντι αμοιβής.

Εδώ αξίζει μία σημείωση. Παρά την εμφανή ομοιότητα σε όνομα και λογότυπο, δεν προκύπτει κάποια νομική ή εταιρική σύνδεση μεταξύ της PegasoHellas και του ιταλικού Πανεπιστημίου Pegaso. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΓΕΜΗ, η PegasoHellas είναι ετερόρρυθμη εταιρεία που ιδρύθηκε το 2025.

Αυτό που προκύπτει είναι ότι λειτουργεί ως «ενδιάμεσος», προωθώντας, όπως πολλά άλλα ιδιωτικά γραφεία, τα προγράμματα του ψηφιακού πανεπιστημίου Pegaso.

Το Pegaso «αδειάζει» τα ελληνικά γραφεία

Ερωτήσεις για το αδιάβλητο της εκπαιδευτικής διαδικασίας απευθύναμε τόσο στο ελληνικό γραφείο της Καρδίτσας όσο στο ιταλικό Ψηφιακό Πανεπιστήμιο Pegaso. Η PegasoHellas αρνήθηκε πλήρως την διεκπεραίωση μεταπτυχιακών έναντι αμοιβής, αντιτείνοντας πως η εταιρεία συστάθηκε για «να βοηθήσουμε έναντί εύλογης αμοιβής φυσικά, τους νέους σπουδαστές να αντιμετωπίσουν όλες […] τις δυσκολίες» όπως τη συλλογή δικαιολογητικών για την εγγραφή σε πανεπιστημιακά ιδρύματα, την ορθή σύνταξη ενός βιογραφικού, το νομικό πλαίσιο, τον εξοπλισμό και τις διαδικασίες που απαιτούνται για την παρακολούθηση ηλεκτρονικών μαθημάτων.

Ωστόσο, η επί πληρωμή βοήθεια που προσφέρθηκε σε εμάς κατά τη διάρκεια της ολιγόλεπτης τηλεφωνικής μας επικοινωνίας φαίνεται να απέχει κατά πολύ από την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών υλοποίησης των μεταπτυχιακών προγραμμάτων που περιγράφει η εταιρεία στην απάντησή της.

Η ελληνική εταιρεία συμπλήρωσε πως η πρωτοβουλία τους «αναγνωρίζεται και εκτιμάται» και από τα ευρωπαϊκά πανεπιστημιακά ιδρύματα με τα οποία, όπως τόνισε, έχει «αγαστή συνεργασία», μεταξύ των οποίων και το Ψηφιακό Πανεπιστήμιο Pegaso – κάτι παρόλ’ αυτά που δεν συμμερίζεται το ίδιο το πανεπιστήμιο στη δική του απάντηση. Το Pegaso όχι μόνο αρνήθηκε οποιαδήποτε δραστηριότητα στην Ελλάδα, αλλά και κάθε συνεργασία με ελληνικές εταιρείες.

«Το Πανεπιστήμιο Pegaso δηλώνει ότι δεν έχει διορίσει ούτε εξουσιοδοτήσει οποιαδήποτε κέντρα, οργανισμούς ή άλλες οντότητες που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα για την προώθηση, παροχή ή διαχείριση των ακαδημαϊκών του προγραμμάτων, ούτε για την άσκηση δραστηριοτήτων που σχετίζονται με προγράμματα σπουδών, εξετάσεις, αξιολογήσεις ή πιστοποιήσεις γλωσσομάθειας» σημειώνει το Pegaso. Και συμπληρώνει: «Το Πανεπιστήμιο δεν αναθέτει ούτε εκχωρεί τις ακαδημαϊκές του λειτουργίες σε τρίτους. Όλες οι διδακτικές δραστηριότητες, οι αξιολογήσεις φοιτητών και οι εξετάσεις πραγματοποιούνται αποκλειστικά από το Πανεπιστήμιο, σύμφωνα με τους εσωτερικούς κανονισμούς και τις διαδικασίες του και σε πλήρη συμμόρφωση με την ισχύουσα εθνική νομοθεσία».

Αναφέρει μάλιστα ότι όλα τα κέντρα πληροφόρησης και καθοδήγησης που είναι διαπιστευμένα από το Πανεπιστήμιο –και περιορίζονται στην παροχή πληροφοριών και στην υλικοτεχνική υποστήριξη προς τους φοιτητές– βρίσκονται αποκλειστικά στην Ιταλία και μας ενημερώνει πως θα προβεί άμεσα στους απαραίτητους ελέγχους σε σχέση με τυχόν κέντρα ή οντότητες που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα και ενδέχεται να κάνουν μη εξουσιοδοτημένη χρήση του «ονόματος ή της εικόνας» του εκπαιδευτικού ομίλου.

Από την απάντηση του πανεπιστημίου εγείρονται εύλογα ερωτήματα: 

  • Αν δεν υπάρχει συνεργασία με Έλληνες ιδιώτες, γιατί υπάρχουν δεκάδες ελληνικά γραφεία που προωθούν το συγκεκριμένο πανεπιστήμιο και συλλέγουν εγγραφές, όπως η PegasoHellas; 
  • Πώς είναι δυνατόν το πανεπιστήμιο Pegaso να αποκομίζει κέρδος από δίδακτρα νέων εγγραφών που γίνονται μέσω της PegasoHellas χωρίς το ψηφιακό ίδρυμα να γνωρίζει την ύπαρξη της εταιρείας; 
  • Γιατί η ελληνική PegasoHellas ενημερώνει τους ενδιαφερόμενους φοιτητές ότι απαιτείται φυσική παρουσία στο εκπαιδευτικό της κέντρο στις τελικές εξετάσεις, όπως μας είπαν, εφόσον δεν είναι προαπαιτούμενο από το ιταλικό Pegaso;

Η ακτινογραφία των ιταλικών «diplomifici»

Από ό,τι φαίνεται, ερωτήματα για το τι ακριβώς συμβαίνει με τα ιταλικά ψηφιακά πανεπιστήμια είχαν κι άλλοι δημοσιογράφοι πριν από εμάς, αυτή τη φορά Ιταλοί. Στον Τύπο

Il boom delle università telematiche in Italia: perché è preoccupante | Network360 της γειτονικής χώρας συναντά κανείς αναφορές στα ιδιωτικά ψηφιακά πανεπιστήμια ως «diplomifici», ή «πτυχίο-εργοστάσια», όνομα που τους δίνεται για να στηλιτευτεί η ευκολία των προγραμμάτων και η «μαζική παραγωγή» νέων διπλωματούχων: ένας καθηγητής ψηφιακού πανεπιστημίου αντιστοιχεί σε 380 φοιτητές, την ίδια στιγμή που η αναλογία σε ένα δημόσιο ιταλικό πανεπιστήμιο είναι 1 προς 25.

Το πράσινο φως για την ίδρυση των ψηφιακών πανεπιστημίων άναψε το 2003 από τη δεύτερη κυβέρνηση του Σίλβιο Μπερλουσκόνι – και σε λιγότερο από τρία χρόνια ξεφύτρωσαν 11 πανεπιστήμια, τα οποία όλα πιστοποιήθηκαν ώστε να απονέμουν τίτλους ισότιμους με εκείνους των παραδοσιακών πανεπιστημίων.

Η Ιταλία αποτελεί ξεχωριστή περίπτωση πανευρωπαϊκά με τόσα ψηφιακά πανεπιστήμια. Η πανδημία ήταν το κερασάκι στην τούρτα, με χιλιάδες φοιτητές που ασπάστηκαν, τελικά, την online εξ αποστάσεως εκπαίδευση: από 52 χιλιάδες εγγεγραμμένους φοιτητές το 2013, έφτασαν τους 251.000 το 2023. Το 2024 αυτή η εκρηκτική ανάπτυξη αντιπροσώπευε το 13,1% του ιταλικού φοιτητικού πληθυσμού. O λόγος; Σε σύγκριση με τα παραδοσιακά είναι ευκολότερα, συντομότερα και φθηνότερα, ευνοώντας τους οικονομικά ασθενέστερους.

Όσο για την ποιότητα των ψηφιακών πανεπιστημίων, κατατάσσονται σχεδόν πάντα κάτω από τον μέσο όρο από την ιταλική Εθνική Υπηρεσία Αξιολόγησης του Πανεπιστημιακού και Ερευνητικού Συστήματος (Anvur). Και δεν είναι η μόνη που αμφισβητεί την ποιότητα της διδασκαλίας. Το 2021, το αρμόδιο ιταλικό υπουργείο Παιδείας επέβαλε με διάταγμα νέα ποιοτικά πρότυπα, ωστόσο η αλλαγή παρέμεινε για χρόνια στα χαρτιά. Η κυβέρνηση Μελόνι πρόσφατα προχώρησε σε αυστηροποίηση

Τι αλλάζει με τον νέο ιταλικό νόμο για την εξ αποστάσεως εκπαίδευση | CE.A.R.S της νομοθεσίας όσον αφορά τις εξετάσεις δια ζώσης – κυρίως προπτυχιακών φοιτητών.

Όπως και να έχει, η άνθηση των ψηφιακών πτυχίων εγινε ελκυστική λεία και για τα επενδυτικά κεφάλαια λόγω της υψηλής κερδοφορίας: το κόστος –τεράστιες πανεπιστημιουπόλεις, αίθουσες διδασκαλίας, πολυάριθμο διδακτικό προσωπικό– μειώνεται επενδύοντας στην online εκπαίδευση.

Αυτό συνέβη και στην περίπτωση του Pegaso. Tο πανεπιστήμιο βρίσκεται κάτω από την ομπρέλα του ιταλικού ομίλου Multiversity

Multiversity, ενός πολυπανεπιστημιακού σχήματος ψηφιακής εκπαίδευσης –θεωρείται ο Nο1 εκπαιδευτικός όμιλος στην Ιταλία– που το 2023 εξαγοράστηκε από το επενδυτικό κεφάλαιο CVC Capital Partners. Προκειται για fund με πολυδιαφημισμένη οικονομική δραστηριότητα στην Ελλάδα, που μέχρι πρόσφατα εκδήλωνε 

Ποιος κρύβεται πίσω από τη «σοβαρή πρόταση» για ιδιωτικό Πανεπιστήμιο | efsynενδιαφέρον για την ίδρυση της πρώτης ιδιωτικής Ιατρικής Σχολής στην Ελλάδα.

CVC στην Ελλάδα: μία σύντομη ιστορία επενδύσεων και αποεπενδύσεων

Η Ελλάδα μπήκε στο επενδυτικό ραντάρ της CVC το 2016 κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης και δραστηριοποιήθηκε κυρίως στον κλάδο της ιδιωτικής υγείας, εξαγοράζοντας μεγάλα νοσοκομεία της χώρας (Υγεία, Metropolitan Hospital, Μητέρα, Metropolitan General, Λητώ, Creta InterClinic) και μεταπωλώντας στη συνέχεια πλειοψηφικό μερίδιο. Την τελευταία πενταετία κατέχει το 10% του μετοχικού κεφαλαίου της ΔΕΗ, ενώ έχει δραστηριοποιηθεί και σε τομείς όπως το ηλεκτρονικό εμπόριο (Skroutz), ποτά και τρόφιμα (Vivartia, Μπάρμπα Στάθης κ.ά.), όπως και τον ασφαλιστικό κλάδο: το 2022 αγόρασε την Εθνική Ασφαλιστική της Εθνικής Τράπεζας, η οποία μόλις τον περασμένο Νοέμβριο μεταπωλήθηκε στην Τράπεζα Πειραιως.

Η ιστορία του Pegaso και των άλλων δύο πανεπιστημίων του ομίλου Multiversity (San Raffaele, Mercatorum) έχει απασχολήσει επανειλημμένα την ιταλική επικαιρότητα, εγείροντας ζητήματα χαμηλής ποιότητας της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Πρόσφατο παράδειγμα, εκτενές ρεπορτάζ

Il pezzo di carta | Report RAI του κρατικού καναλιού RAI για τα πανεπιστήμια του ομίλου Multiversity με διδάσκουσα του πανεπιστημίου Pegaso να μιλά ανώνυμα on camera για το φαινόμενο μαζικών αντιγραφών στις πτυχιακές εργασίες.

Πριν από την CVC, τα ηνία του ψηφιακού πανεπιστημίου κατείχε ο ιδρυτής του, Ντανίλο Ιερβολίνο, ο οποίος το 2024 καταδικάστηκε

Corruzione al ministero del Lavoro, Iervolino condannato a 4 anni di carcere: e il patron della Salernitana | fanpage.it πρωτοβάθμια σε 4ετή φυλάκιση για διαφθορά επειδή προσέλαβε ως καθηγητή του Pegaso τον γιο στελέχους του ιταλικού υπουργείου Εργασίας ως «αποζημίωση» για διευκόλυνση που του παρείχε. Ο δε αδερφός του και για ένα διάστημα (ως το 2012) συνιδιοκτήτης του Pegaso, Άντζελο Ιερβολίνο, είχε κατηγορηθεί, σύμφωνα με σχετική έρευνα της La Repubblica

La fabbrica delle lauree facili | La Repubblica, το 2013 για σύσταση εγκληματικής οργάνωσης σε ιδιωτικό σχολείο με μοναδικό σκοπό, σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές, να επιτύχουν στις εξετάσεις μαθητές, έναντι αμοιβής, χωρίς να υποβάλλονται σε ελάχιστη εκπαιδευτική διαδικασία. Ωστόσο πέθανε από λευχαιμία προτού προλάβει να αποδείξει την αθωότητά του.

Στη μάχη της παραπαιδείας

Επιστροφή στην Ελλάδα. Δημιουργούνται πολλά ερωτήματα για το πώς το υπουργείο Παιδείας διασφαλίζει ότι τα εξ αποστάσεως μεταπτυχιακά που αναγνωρίζει, πράγματι έχουν συναφή ακαδημαϊκή ποιότητα και εγκυρότητα με τα αντίστοιχα δια ζώσης προγράμματα, πόσο μάλλον όταν στη διαδικασία εμπλέκονται τόσο η ελληνική όσο και η ιταλική αγορά της εκπαίδευσης.

Εκπαιδευτικοί με γνώση του προβλήματος των επί πληρωμή μεταπτυχιακών προσδιορίζουν μιλώντας μας σαν απαρχή του το 2019, ως αποτέλεσμα του νέου συστήματος διορισμών στην εκπαίδευση, που έμεινε γνωστό ως «προσοντολόγιο Γαβρόγλου». Πρόκειται για ένα σύστημα μοριοδότησης προσόντων, όπου στους εκπαιδευτικούς αναγνωρίζονται και βαθμολογούνται διάφορα κριτήρια επαγγελματικής και ακαδημαϊκής εμπειρίας (ξένες γλώσσες, μεταπτυχιακά, ECDL) πέρα από το βασικό πτυχίο και την προϋπηρεσία, που ήταν αυτά που αξιολογούνταν μέχρι τότε. Έτσι σήμερα ένας μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών διάρκειας ενός ακαδημαϊκού έτους προσφέρει 20 μόρια. Ένα δεύτερο μεταπτυχιακό δίνει οκτώ μόρια και η δεύτερη ξένη γλώσσα, όπως προείπαμε, άλλα επτά μόρια.

Έκτοτε υπήρξαν πλείστες νομοθετικές πρωτοβουλίες του υπουργείου Παιδείας που οδηγούσαν στο «άνοιγμα» της αγοράς των –εγγυημένων και ετοιμοπαράδοτων στο σπίτι– μεταπτυχιακών, καλύπτοντας την ανάγκη των εκπαιδευτικών για επιπλέον μόρια, φθηνά και άμεσα. Συχνά μάλιστα συνοδεύονται από εκπτώσεις, δωρεάν συμμετοχές σε σεμινάρια, ακόμα και διακοπές με δωρεάν διαμονή στην Ιταλία.

fsf
Παράδειγμα διαφήμισης Giveaway για όσους ενδιαφέρονται να εγγραφούν σε ιταλικό πρόγραμμα.

Ποια είναι όμως τα κριτήρια του υπουργείου για τους τίτλους σπουδών που αναγνωρίζονται στη διαδικασία μοριοδότησης των εκπαιδευτικών; Και από ποια διαδικασία ελέγχου περνούν οι απόφοιτοι;

Οι δύο φορείς αναγνώρισης τίτλων στην Ελλάδα

Αν μπορούμε να κάνουμε έναν σχηματικό διαχωρισμό, υπάρχουν δύο μορφές κρατικής αναγνώρισης ισοδυναμίας τίτλων σπουδών του εξωτερικού: 

  • η ακαδημαϊκή αναγνώριση, απαραίτητη για έναν πτυχιούχο που θέλει να ακολουθήσει ακαδημαϊκή πορεία ή και θέλει να συνεχίσει σπουδές σε ελληνικό ΑΕΙ. Γι’ αυτήν αρμόδιος φορέας είναι ο ΔΟΑΤΑΠ.
  • η επαγγελματική αναγνώριση, με σκοπό την επαγγελματική αποκατάσταση. Γι’ αυτήν αρμόδιο είναι, σύμφωνα με τον νόμο Κεραμέως 4635/2019, το Αυτοτελές Τμήμα Εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας (ΑΤΕΕΝ) του υπουργείου Παιδείας (ΑΤΕΕΝ), καλύπτοντας και όσους επιδιώκουν πρόσληψη στο Δημόσιο. Οι εκπαιδευτικοί που αναζητούν τα απαραίτητα μόρια πρέπει να στραφούν στο ΑΤΕΕΝ χωρίς να χρειάζονται ακαδημαϊκή αναγνώριση του μεταπτυχιακού τους για πρόσληψη στο δημόσιο σχολείο.

Αν σας ακούγεται κάτι περίεργο, είναι γιατί μέχρι την ίδρυση του ΑΤΕΕΝ, ακαδημαϊκή και επαγγελματική αναγνώριση των τίτλων αλλοδαπής πήγαιναν χέρι-χέρι. Αλλά αυτό είναι θέμα επόμενου ρεπορτάζ.

Επειδή το ρεπορτάζ μας αφορά συγκεκριμένα την επαγγελματική αναγνώριση των εκπαιδευτικών προκειμένου να μπουν στο δημόσιο σχολείο, απευθύναμε ερωτήσεις στο αρμόδιο Αυτοτελές Τμήμα Εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας (ΑΤΕΕΝ) για τους ελέγχους που διενεργεί για την ακεραιότητα και την αξιοπιστία γενικά των εξ αποστάσεως μεταπτυχιακών και συγκεκριμένα του Pegaso.

Ο φορέας επιβεβαίωσε πως έχουν υποβληθεί και αναγνωριστεί αιτήσεις αναγνώρισης μεταπτυχιακού του ιταλικού ψηφιακού πανεπιστημίου. Συμπλήρωσε πως όταν ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα «λειτουργεί ως ίδρυμα τυπικής ανώτατης εκπαίδευσης της αλλοδαπής υπάγεται στην αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας».

Πρακτικά αυτό σημαίνει πως, σύμφωνα με τη νομοθεσία (Π.Δ. 38/2010), καλύπτονται όλοι οι μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών διάρκειας μικρότερης της τριετούς φοίτησης του εξωτερικού που απονέμονται από ίδρυμα τυπικής ανώτατης εκπαίδευσης. Και μάλιστα χωρίς εξαιρέσεις αφού, όπως μας απάντησε, «δεν προβλέπεται οποιαδήποτε εξαίρεση για την εξ αποστάσεως φοίτηση για την απόκτηση τίτλων σπουδών».

Βέβαια, άλλο το 2010 και άλλο το 2026, που τα εξ αποστάσεως μεταπτυχιακά έχουν αποκτήσει αυτήν την απήχηση. Αν υπήρχε πολιτική βούληση, το υπουργείο Παιδείας θα μπορούσε να ενσωματώσει δικλείδες ασφαλείας, ειδικά όταν πρόκειται για το σύστημα πρόσληψης των εκπαιδευτικών του δημόσιου σχολείου. Δεν το έκανε όμως. Το ποιος χάνει και ποιος κερδίζει από όλο αυτό, γενικά μιλώντας, είναι στο χέρι του καθενός να το καταλάβει.


To inside story υλοποιεί τη δράση «Inside the story : Youth Perspectives», που υποστηρίζεται από από το Open Society Institute – Sofia και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση για το πρόγραμμα Media Resilience. Οι θέσεις και οι απόψεις που διατυπώνονται ανήκουν στους συγγραφείς και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκην αυτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του Εκτελεστικού Οργανισμού «Εκπαίδευσης, Οπτικοακουστικών Θεμάτων και Πολιτισμού» (EACEA) ή του Open Society Institute – Sofia (OSIS). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε ο EACEA ούτε το OSIS μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνα γι’ αυτές.

*Η συντάκρια Εύα Παπαδοπούλου είναι απόφοιτη του τμήματος Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου Πανεπιστημίου. Η επαφή της με τη δημοσιογραφία ξεκίνησε το 2019 μέσα από την «Εφημερίδα των Συντακτών». Αρχικά εργάστηκε ως ρεπόρτερ καλύπτοντας ελεύθερα θέματα και στη συνέχεια εξειδικεύτηκε στο δικαστικό ρεπορτάζ. Έχει εργαστεί στον διαδικτυακό τύπο, ενώ έχει συνεργαστεί με μέσα μαζικής ενημέρωσης του εξωτερικού.

kosmoslarissa.gr”

*Η φωτογραφία είναι τυχαία